De vondst werd gedaan in de Sierra de Atapuerca, een gebied met lage heuvels, nabij de Spaanse stad Burgos waarin veel oude leisteengrotten voorkomen. De grotten hebben eerder al grote hoeveelheden bewijs geleverd voor prehistorische menselijke bewoning en staat daarom op Unesco wereld erfgoedlijst.
De nieuwe resten werden gevonden in een grot die Sima del Elefante wordt genoemd. Deze grot is slechts enkele honderden meters verwijderd van twee andere vindplaatsen die eerder al veel resten van prehistorische mensen hebben opgeleverd.
“Het is het oudste menselijke fossiel dat tot nu toe in West-Europa is gevonden”, zegt een van de auteurs Jose Maria Bermudez de Castro, directeur van Spanje’s Nationaal Onderzoekscentrum voor de Evolutie van de Mens (CENIEH) in Burgos.
Eeuwenoude migratie - Dr. Bermudez de Castro vertelde dat de nieuwe vondst anatomische kenmerken heeft die het in verband brengt met eerdere hominiden die in Dmanisi, Georgië werden gevonden – aan de poort van Europa. De Georgische hominiden leefden zo’n 1.7 miljoen jaar geleden en vormen daarmee een van de eerste bewijzen voor menselijke expansie buiten Afrika.
De onderzoekers denken daarom dat West-Europa werd bevolkt door een hominiden populatie die vanuit het oosten binnentrokken. Toen deze vroege mensen “het westen hadden gewonnen” evolueerden zij tot een nieuwe soort – Homo antecessor, of de pionierende mens, zeggen de wetenschappers.
De wetenschappers willen nu onderzoeken of deze pionier mens wellicht voorouderlijk was aan de Neanderthalers of mogelijk zelfs onze eigen soort Homo sapiens.
“In termen van Europese prehistorie is deze vondst zeer belangrijk,” vindt Chris Stringer, hoofdonderzoeker menselijke oorsprong van het natuurhistorisch museum in Londen.
“De vroegste homininen buiten Afrika zijn die van Dmanisi in Georgië. Daarna hebben we bevolking in Europa, maar de dateringen zijn niet erg nauwkeurig. Het is ook bewijs zonder de vondst van menselijke resten,” zei Dr. Marina Mosquera, één van de auteurs en verbonden aan de Rovira i Virgili universiteit in het Spaanse Tarragona.
Betrouwbare datering - De Spaanse onderzoekers gebruikten drie verschillende technieken omde fossielen te dateren; paleomagnetisme, cosmogenische radionucleïden datering en biostratigrafie. Volgens hen is de vondst daardoor het vroegste, goed gedateerde bewijs van menselijke bevolking van Europa.
“Wat we hier hebben zijn de Europese nakomelingen van de eerste migratie uit Afrika”, denkt dr. Mosquera.
Professor Stringer zegt dat hij voorzichtig is met het toewijzen van de vondst aan Homo antecessor voordat er meer materiaal is gevonden in Atapuerca. Aldus Stringer:”Hoe we dit exemplaar ook classificeren, als we dit combineren met nieuwgevonden archeologisch bewijs, lijkt het er op alsof Zuid-Europa niet lang nadat de mens Afrika verliet werd gekoloniseerd vanuit West-Azië – iets wast velen van ons zo’n 5 jaar geleden nog zouden hebben betwijfeld”.
“Het geeft ons vertrouwen dat Europa niet buiten het plaatje valt van de verspreiding van de vroege mens. Vroege mensen bereikten Java en China rond 1,5 miljoen jaar geleden en beenderen die op die vindplaatsen in Azië worden gevonden, vinden we ook zeker in West-Europa“.
Stringer legt uit dat de mensen van Sima del Elefante primitieve stenen werktuigen maakten en relatief kleine hersenen hadden. De buitenkant van het kaakbeen had een aantal anatomisch primitieve kenmerken, maar aan de binnenkant waren er wat geavanceerdere kenmerken, zei hij.
Dit lijkt te suggereren dat ze mogelijk evolueerden in de richting van mensen die we uit een veel latere periode kennen, de Homo heidelbergensis.
Dit artikel is gebaseerd op een artikel van:
